Menu

Bài 2: A, An hay The? (tiếp theo)

header_bai_giang

Bài 2:
A, An hay The?
(tiếp theo)

Trước khi tiếp tục trình bày về đề tài này, chúng tôi xin được kể thêm chút ít về bản tin tiếng Anh trích từ nhật báo The Gazette, May 27, làm thí dụ trong bài 1.  Đó là mẩu tin về một ông người Thái Lan khi đang ngồi cầu tiêu trong nhà mình thì bị một con trăn (python) ngoi lên từ trong bồn cầu ngoạm chim (penis) ổng không nhả!  Trong bản tin, phóng viên dùng danh từ a squat toilet để mô tả nơi ổng đang hưởng lạc thú thứ tư trong cuộc đời. Chúng tôi dịch là bàn cầu ngồi xổm mà người Việt chúng ta thường sử dụng trước kia tại quê nhà.

            Để thoả mãn óc tò mò của quí độc giả về vụ xâm nhập vùng riêng tư nhạy cảm này của nạn nhân tên Attaporn Boonmakchuay, 38 tuổi, chúng tôi xin lược dịch tóm tắt đoạn cuối của mẩu tin như sau: Ông người Xiêm-la này nói với phóng viên đài TV Thái rằng ổng cùng bà xã và một người hàng xóm đã phải đánh vật với con réng cắc cớ này tới 30 phút.  Sau khi người yêu ổng thắt cổ con vật bằng một sợi dây, ổng mới ra sức nạy cặp hàm nó mở ra khỏi của quí của ổng, rồi lăn ra bất tỉnh nhân sự ngay sau đó!

            Nay tình cờ khi lướt mạng, chúng tôi được xem một video clip về bản tin này.  Hình ảnh cho thấy bàn cầu không phải là loại chúng tôi mô tả theo nguyên tác, mà là loại có bầu chứa (toilet bowl) hình khối chữ nhật bằng sành, không phải bầu dục thường thấy như ở đây, gắn xuống sàn nhà; người sử dụng như ngồi trên ghế đẩu thấp. Clip cho thấy người ta phải gỡ bàn ngồi ra khỏi sàn, và đập vỡ ống thoát ở bầu chứa mới lôi được con trăn dài 3 thước ra khỏi đó.  Theo bản tin kèm clip, tỉnh Chachoengsao, phía đông thủ đô Bangkok, nơi ông Thái này cư trú, thường hay gặp nạn trăn rắn luồn lách chui vào hệ thống cống thoát mà vào nhà dân chúng.

            Chúng tôi nhận khuyết điểm là đã không chịu tìm hiểu thêm cho đủ dữ kiện, rồi diễn dịch không đúng thực tế.  Thế mới biết, khi chúng ta chưa có đủ data về một vấn đề gì mà đã giải quyết nó, để rồi đi tới việc phải chấp nhận sai lầm hay thiếu sót đáng tiếc.  Trong tiếng Anh, giới chính trị gia thường hay khuyến cáo cử tri nên make well-informed decisions là vì thế.

            Trước khi tiếp tục sang một khía cạnh khác của mấy mạo từ này, chúng ta cùng nhau đọc đoạn văn khác, không phải loại văn báo chí, mà là văn sách vở, để thấy rằng cách sử dụng mạo từ không mấy khác, dù ở trong một văn cảnh (context) khác.  Tác giả của đoạn trích sau đây là người hiện rất nổi tiếng đối với đa số dân chúng Việt Nam, và gây ấn tượng rất tích cực đặc biệt với đám trẻ sinh sau 1975, bằng phong cách văn minh lịch sự thân thiện cởi mở hoà nhã bình dân khi tiếp xúc và chuyện trò với họ.  Ông để lại trong lòng người dân Việt trong nước đáng thương một mối thiện cảm hết sức chân thành nồng nhiệt.

            Đó là Tổng Thống Mỹ Barack Obama.  Ông vừa viếng thăm chính thức VN từ 23 đến 25 tháng 5, 2016.  Đoạn văn sau trích từ cuốn The Audacity of Hope của ông, xuất bản năm 2006.

Đây là cuốn sách thuộc loại best seller do mấy tờ báo lớn của Mỹ như New York Times, The Los Angeles Times, The Washington Post, v.v., ghi nhận.  Trong đoạn văn dưới đây, ổng mô tả việc ổng di chuyển từ văn phòng mình sang toà nhà Quốc Hội (thời ông còn là thượng nghĩ sĩ).

            On most days, I enter the Capitol through the basement.  A small subway train carries  me from the Hart Building, where my office is located, through an underground tunnel lined with the flags and seals of the fifty states.  The train creaks to a halt and I make my way, past bustling staffers, maintenance crews, and the occasional tour group, to the bank of old elevators that takes me to the second floor…. (The Audacity of Hope, Chapter One, page 13)

            Một điều hiển nhiên chúng ta có thể thấy ngay khi để ý đến tất cả mạo tự được in đậm trong đoạn trích dẫn trên.  Đó là có sự liên hệ giữa A small subway train ở câu thứ hai và The train ở câu thứ ba—A small subway train có thể là bất cứ chiếc nào trong số mấy chiếc khác di chuyển đưa đón hành khách ra vào toà nhà Quốc Hội bằng đường hầm; The train xác định là cái ông tổng thống lên để đi sang Quốc Hội hôm ấy.  an underground tunnel ngụ ý đây là một cái trong hệ thống đường hầm ngang dọc nối liền các toà nhà chung quanh với Quốc Hội.

            Riêng a trong creaks to a halt là cách dùng bắt buộc vì nó nằm trong một loại thành ngữ coi như cố định (idiom).  Creak to a halt ở đây có nghĩa là (chiếc xe) thắng cót két dừng lại; creak, động từ, chỉ âm thanh thường phát ra do hai vật kim loại cọ sát nhau khi không có dầu bôi trơn, như bản lề cửa nẻo trong nhà chẳng hạn.  Một thành ngữ khác cũng có a halt, nhưng hàm ý chuyển động chậm dần rồi mới ngừng hẳn, không phải thắng rồi ngừng cái rụp—grind to a halt.

            Về những mạo từ xác định the trong thí dụ trên, có lẽ chúng ta không cần giải thích lòng vòng vì nghĩa xác định đã rõ—tất cả chỉ những danh từ chỉ đồ vật duy nhất có mặt trong khu vực đường hầm nằm dưới toà nhà Quốc Hội Hoa-kỳ.  Riêng về the occasional tour group, chúng tôi xin có ý kiến như sau.

            Tour group chỉ nhóm du khách đến thăm toà nhà Quốc Hội; nhưng nó được mô tả bằng tĩnh từ occasional có nghĩa là thỉnh thoảng (mới có, mới gặp,…).  Có thể ở đó người ta có lịch trình ngày giờ nhất định trong tuần cho du khách vào thăm; cho nên không phải ngày nào cũng có du khách.  Nhóm này là cái nhóm hôm ấy ông tổng thống gặp khi trên đường đến Quốc Hội sau khi xuống xe điện ngầm, vì vậy ông mới dùng the occasional tour group ở số ít, với the đứng trước.

            Sau đây chúng tôi xin chia sẻ với quí độc giả một bức thư ngắn của một phụ nữ cư dân tỉnh bang Alberta gửi cho tuần san Maclean’s, số ra ngày June 6, 2016 (tuần san này thường bày bán trước ngày ghi trên bìa); nội dung liên hệ đến vụ cháy rừng tai hại ghê gớm tại thị trấn Fort McMurray, thuộc tỉnh bang này.  Chúng ta đọc để hiểu rõ thêm tại sao người ta dùng mấy mạo tự mà chúng ta đang bàn tới ở đây (chúng tôi in đậm những mạo từ để dễ nhận diện); đồng thời chúng ta đọc để biết người dân Canada họ đối xử với nhau như thế nào, nhất là đối với những người chẳng may gặp nạn.

            My granddaughter in Edmonton had her Xbox and 16 games with movies for sale on Kijiji.  They received an email from a man saying he’d like to buy them all.  They called, and found it was a father with his wife and 10-year-old in a hotel in Edmonton; they had lost everything in Fort McMurray.  He wanted it for his son who was so upset and had nothing.  My granddaughter and her father took it to them at the hotel and give it as a gift, even though the man wanted to pay for it.  The young boy said, “Why did you just give this to me?  I don’t even know you.  Thanks.”  My granddaughter couldn’t speak for the tears and left.  She posted on Facebook that “it was the best day of my life.” (Rose Marie Litwin, Lethbridge, Alberta, Canada)

            Chuyện dài nhiều tập về a, anthe còn tiếp diễn.  Xin hẹn gặp lại.(May30,16)

Cognac Trinh

X
CÓ AI BIẾT, XIN GIÚP
Ngày 17/11/2016
Kính thưa quý đồng hương,
CĐNVQGVM xin chân thành cảm ơn tất cả quý đồng hương đã hết sức quan tâm đến việc bà Ngô Thị Đức, một thành viên của Cộng Đồng Montreal vừa qua đời mà không có thân nhân.
Hôm nay chúng tôi xin được thông báo là chúng tôi đã liên lạc được với thân nhân của bà ở California, bà Ngô thị Nữ, em gái Bà Đức. Gia đình thân nhân bà đã mua vé máy bay để qua Montreal cũng như đã tiếp xúc với các ông Nguyễn Đình Thông , Ngô Anh Võ, chị Lâm Hồng Hà và chị Bùi Xuân Mai. Được biết gia đình thân nhân bà Đức sẽ có mặt taị Montreal vào ngày 20/11/2016.
Chúng tôi sẽ thông báo tiếp khi có tin tức cụ thể về các chi tiết khác.
Kính báo,
Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia – Montreal.
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
Date: 2016-11-09 9:15
Kính quí bạn đạo,
Có một phụ nữ người Việt, khoảng 70 tuổi, tên Ngô Thị Đức, ngụ tại địa chỉ 6260 Christophe Colomb, apt 103, lìa trần đã được gần tuần nay trong apartment của bà. Hiện nay, thi hài của bà được giữ tại nhà xác của chính phủ dành cho những người không có thân nhân thừa nhận (địa chỉ: 1701 Parthenais, Montreal).
Được biết thi hài của bà sẽ được giữ tại nhà xác này tối đa là 1 tháng trước khi được thiêu.
Kính mong quí bạn giúp đỡ chuyển e-mail này đến những người quen biết, may ra có hy vọng thân nhân và bạn bè của bà Đức nhận được thông tin.
Người có thể cho thêm tin tức liên quan đến vụ việc này:
Ô. Nguyễn Thông: 514-353-5110
Kính thông báo,
Khánh Hạnh

Cộng Đồng Người Việt Quốc Gia vùng Montréal trân trọng kính mời quý đồng hương tham dự Hội Chợ Tết Đinh Dậu 2017 được tổ chức vào ngày 15 tháng 1 năm 2017 từ 10 giờ 30 sáng đến 6 giờ chiều tại Centre Pierre-Charbonneau.
Xin vui lòng hồi đáp bằng cách thăm trang sự kiện Hội Chợ Tết trên Facebook,
và nhấn nút Going hay Interested.
Để biết thêm chi tiết về chương trình Hội Chợ Tết, các địa điểm bán vé, v.v... xin mời quý đồng hương vào thăm trang mạng và mạng xã hội Hội Chợ Tết.
Xin đừng quên LIKE / SHARE / FOLLOW chúng tôi trên các mạng xã hội để là người đầu tiên nhận thông tin về Hội Chợ Tết!